Epi-Centrum Nauki w Białymstoku to największe centrum popularyzujące naukę w całej wschodniej Polsce. Powstało w 2020 roku na terenie Stadionu Miejskiego i od tamtej pory przyciąga rodziny, szkoły i wszystkich, którzy chcą zrozumieć świat poprzez doświadczenie, a nie tylko teorię. Zajmuje niemal 3300 metrów kwadratowych, co odpowiada powierzchni około 60 klas szkolnych.

Miejsce działa w strukturach Białostockiego Parku Naukowo-Technologicznego, co gwarantuje merytoryczny poziom wszystkich ekspozycji i warsztatów.

Dwie strefy dla różnych pokoleń

Centrum podzielone jest na dwie niezależne przestrzenie z osobnymi wejściami. Strefa Małego Odkrywcy to kolorowy świat dla dzieci od 3 do 7 lat, rozciągający się na 600 metrach kwadratowych. Towarzyszą tu dzieciom bajkowi przewodnicy – Zmysłek i Majka Pytajka. Wszystko zostało zaprojektowane z myślą o tym, jak małe dzieci postrzegają świat.

W tej strefie znalazło się pięć obszarów tematycznych. Dzieci mogą poznawać podstawy optyki, logiki czy medycyny, odkrywać jak działa ich ciało, eksperymentować z energią wody, budować konstrukcje i poznawać proste mechanizmy. Każda zabawa ma swój cel edukacyjny, ale przede wszystkim jest po prostu ciekawa.

Wystawa Główna to zupełnie inna historia – 2670 metrów kwadratowych przestrzeni, gdzie nie ma ustalonej trasy zwiedzania. Każdy porusza się we własnym tempie i wybiera to, co go akurat interesuje. Na terenie wystawy znajduje się prawie 100 stanowisk doświadczalnych i ponad 130 eksponatów łączących tradycyjne rozwiązania z multimedialnymi technologiami.

Co konkretnie zobaczysz w Epi-Centrum

Wystawa Główna została podzielona na 11 stref tematycznych. Strefa wody pokazuje właściwości tej substancji w praktyce – można tu obserwować wirujące wiry, tworzyć fale czy testować przepływ. W strefie mechaniki czekają eksperymenty z siłami, dźwigniami i ruchem. Idź z prądem to przestrzeń poświęcona elektryczności i magnetyzmowi.

Są też strefy telekomunikacji, robotyki i transportu. W strefie Ludzkie ciało można sprawdzić jak funkcjonuje organizm, przetestować swoje zmysły i refleks. Optyka pozwala bawić się światłem, cieniem i iluzjami. Właściwości materiałów pokazują czym różnią się substancje wokół nas. Jest też strefa Ekscytujące technologie oraz Zabawa z Nauką.

Nie chodzi tu o bierne oglądanie – każdy eksponat można dotknąć, uruchomić, przetestować. To właśnie ta interaktywność sprawia, że wizyta w centrum nie przypomina tradycyjnego muzeum.

Wiosną 2021 roku do kolekcji dołączył nowy eksponat – makieta miasta zbudowana z ponad 60 tysięcy klocków LEGO, przedstawiająca metropolię zasilaną odnawialnymi źródłami energii.

Warsztaty i projekty edukacyjne

Poza stałymi wystawami centrum prowadzi różnorodne warsztaty. W ofercie znajdują się zajęcia z druku 3D, warsztaty mikroskopowe, sensoryczne i z elektrochemii. Odbywają się tu też większe projekty edukacyjne – w ciągu pierwszego roku działalności w warsztatach mikroskopowych „Micro-science – zobacz i dotknij” wzięło udział około 500 uczniów z podlaskich szkół.

Centrum angażuje się również w działania społeczne. Po wybuchu wojny w Ukrainie zorganizowano specjalny projekt skierowany do dzieci ukraińskich – seria warsztatów, pokazów i zajęć laboratoryjnych, w których uczestniczyło łącznie 570 dzieci.

Nauka dostępna dla wszystkich

Epi-Centrum konsekwentnie stawia na dostępność. W 2025 roku otrzymało nagrodę Lodołamacz w kategorii „Przyjazna Przestrzeń / Dostępność Cyfrowa” za działania na rzecz inkluzywności. Centrum jest otwarte dla osób z niepełnosprawnościami, a wszystkie ekspozycje zaprojektowano tak, by mogły z nich korzystać osoby o różnych potrzebach.

Wejścia do obu stref są wyraźnie oznaczone i znajdują się blisko siebie. Na miejscu dostępne są toalety, szafki na rzeczy osobiste oraz automaty z przekąskami i napojami. Przed centrum znajdują się miejsca parkingowe, a nieco dalej dodatkowe parkingi na terenie stadionu. Są też stojaki na rowery.

Dla kogo jest Epi-Centrum Nauki

To miejsce sprawdzi się praktycznie dla każdego. Rodziny z małymi dziećmi mają dedykowaną Strefę Małego Odkrywcy, gdzie trzylatki mogą bezpiecznie eksperymentować pod okiem rodziców. Starsze dzieci i nastolatki znajdą wyzwanie na Wystawie Głównej – szczególnie w strefach robotyki, telekomunikacji czy ekscytujących technologii.

Dorośli bez dzieci też nie będą się tu nudzić. Wiele eksponatów pokazuje zjawiska, o których słyszeli w szkole, ale nigdy nie mieli okazji ich zobaczyć na własne oczy. Seniorzy stanowią też spory procent odwiedzających – centrum otwarcie zaprasza wszystkie pokolenia.

Szkoły chętnie organizują tu wycieczki edukacyjne. Od otwarcia w sierpniu 2020 roku centrum odwiedziło już ponad 160 tysięcy osób.

Epi-Centrum powstało w ramach projektu „Laboratorium Młodego Mistrza i Odkrywcy w Białymstoku” dofinansowanego z funduszy unijnych. Całkowita wartość inwestycji to 25,4 miliona złotych, z czego 17,4 miliona pochodziło z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podlaskiego.

Informacje praktyczne – ceny, godziny otwarcia, dojazd

Bilety można kupić online na stronie centrum lub bezpośrednio w kasach na miejscu. Ceny biletów różnią się w zależności od strefy – można zwiedzać tylko Strefę Małego Odkrywcy, tylko Wystawę Główną lub obie przestrzenie.

Epi-Centrum Nauki znajduje się przy Chorten Arena (Stadion Miejski) w Białymstoku. Dojazd autobusem jest wygodny – kilka linii komunikacji miejskiej zatrzymuje się w pobliżu stadionu. Dla zmotoryzowanych dostępne są parkingi bezpośrednio przed wejściem oraz dodatkowe miejsca postojowe na terenie obiektu sportowego.

Na zwiedzanie Strefy Małego Odkrywcy warto zarezerwować około godziny, choć niektóre dzieci potrafią spędzić tam znacznie dłużej. Wystawa Główna to co najmniej dwie godziny, jeśli ktoś chce spokojnie przetestować większość eksponatów. Osoby, które chcą dokładnie poznać wszystkie strefy, powinny przeznaczyć na wizytę pół dnia.

Aktualne godziny otwarcia, ceny biletów oraz informacje o warsztatach najlepiej sprawdzić na oficjalnej stronie epi-centrum.bialystok.pl, ponieważ mogą się one zmieniać w zależności od sezonu i organizowanych wydarzeń. Centrum regularnie organizuje specjalne eventy, jak choćby doroczny Festiwal Doświadczeń w sierpniu z okazji urodzin placówki.